Hymn

Z Romopedia
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Hymn – drugi, obok flagi, symbol narodowy Romów, uznany przez większość grup romskich, a także organizacje międzynarodowe. Przyjęcie romskich symboli narodowych odbyło się na I Światowym Kongresie Romów, zorganizowanym 8 kwietnia 1971 r. w Orpington koło Londynu. Spotkali się tam romscy aktywiści z 14 krajów i osoby zaangażowane we wspieranie tej społeczności. Ustanowienie symboli narodowych przez Romów świadczy o potrzebie jednoczenia wokół nich wszystkich grup romskich. Obecnie hymnem przyjętym na I Kongresie posługuje się również International Romani Union. Hymn romski nie odnosi się do terytorium, które byłoby romskim państwem (w związku z czym nie jest grany np. na Igrzyskach Olimpijskich), stanowi symbol mitologizujący takie wyobrażone miejsce na ziemi, jest namiastką własnej przestrzeni, elementem projektowanej tradycji.

Tytuł hymnu romskiego w różnych odmianach języka i dialektach: „Gyelem, Gyelem", „Dzelem, Dzelem", „Dželem, Dželem", „Đelem, Đelem", „Djelem, Djelem", „Ђелем, Ђелем", „Ѓелем, Ѓелем", „Џелем, Џелем", „Джелем, джелем", „Opré Roma" i „Romale Shavale".


Gelem, Gelem


Gelem, gelem lungone dromensa

Maladilem bachtale Romensa

A Romale katar tumen awen


A Romale, A schawale


Sas wi man bari familia

Mudardas la e Kali Lègiya

Sa mudarde wi Romen wi Romnyan

Maskar lende wi zine schavoren


A Romale, A schawale


Puter Dewla le parne wudara

Te sai dikhaw kai si me manusha

Pale ka gav lungone dromencar

Ta ka phirav bachtale Romensa


A Romalen, A chhavalen


Opre Roma isi vaxt akana

Ayde mancar sa lumaqe Roma

O kalo muy ta e kale yakha

Kamava len sar e kale drakha


A Romalen, A chhavalen


Idę, Idę


Wędrowałem długimi drogami,

Napotkałem szczęśliwych Cyganów,

Ej Cyganie, skąd wy wędrujecie,

Dokąd głodni, zawędrować chcecie?


Miałem braci, miałem wielu bliskich

Przyszli Niemcy, zabili ich wszystkich.

Wszystkich razem chłopców i dziewczęta,

Zabili też małe niemowlęta.


Dobry Boże uchyl nieba bramy,

Może ujrzę, braci mych Cyganów

Może ruszą na wędrówkę ze mną

Na spotkanie szczęśliwych Cyganów


Wstańcie bracia chodźcie razem z nami

By się spotkać z wszystkimi Romami

Ciemni bracia, siostry czarnookie

Kocham was jak winogrona słodkie


Tłum. A. Bartosz


https://www.youtube.com/watch?v=-XCOyB7WStI

Esma Redzepova - Gelem, gelem

Bibliografia:

  • J. Balkowski, M. Różycka, Romowie-Roma-Romani, Fundacja Integracji Społecznej Prom, Wrocław 2008.
  • A. Bartosz, Nie bój się Cygana. Na dara Romestar, Sejny 2004.
  • S. Kapralski, Naród z popiołów. Pamięć zagłady a tożsamość Romów, Warszawa 2012.


Linki zewnętrzne: