Manus

Z Romopedia
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Manus (Manuša, Manouches, od romskiego słowa manuš – człowiek, Cygan mężczyzna, także osoba żyjąca zgodnie z zasadami romanipen) – językowo-etnograficzna grupa Romów, tradycyjnie mieszkająca w Belgii oraz w północnej części Francji, głównie w Alzacji. Migrowali z terenów zajmowanych przez hitlerowskie Niemcy.

Nazwą tą określa się na ogół mówiącą dialektem północno-zachodniej gałęzi języka romani społeczność, mieszkającą na terenach francuskojęzycznych. Z pozostałymi grupami, np. Sinti, łączy ich zarówno język, podobne rozumienie zasad romanipen, jak i zakres tradycyjnie wykonywanych zawodów (handel końmi, wróżbiarstwo, zajęcia związane z muzyką, cyrkiem). Tak jak Sinti nie chcą być określani jako Romowie i używają nazwy własnej. Do dzisiaj praktykują sezonowe koczownictwo ekonomiczne. Jest to możliwe dzięki francuskim regulacjom prawnym, które tamtejszym Gens du voyage umożliwiają nie tylko elastyczny system szkolnictwa dzieci, lecz także postój na specjalnie do tego celu wyznaczonych miejscach parkingowych.

Obecnie przemieszczają się samochodami osobowymi z przyczepami kempingowymi, które zastąpiły tradycyjne wozy konne i tabory. Ich dialekt na przestrzeni wieków uległ silnym wpływom niemczyzny. Obecnie jest stopniowo wypierany przez język francuski pod wpływem kultury masowej.

Bibliografia:

  • A. Bartosz, Nie bój się Cygana. Na dara Romestar, Sejny 2004.
  • A. Fraser, Dzieje Cyganów, Warszawa 2001.
  • S. Kapralski, Naród z popiołów. Pamięć zagłady a tożsamość Romów, Warszawa 2012.
  • A. Mirga, L. Mróz, Cyganie. Odmienność i nietolerancja, Warszawa 1994.

Linki zewnętrzne: