Pochodzenie Cyganów/Romów

Z Romopedia
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Pochodzenie Cyganów/Romów – Romowie pochodzą z Indii i stamtąd przybyli do Europy. Wiemy to dzięki badaniom historyków i potwierdzeniu ich przez językoznawców.

Początkowe ruchy ludności

Pierwsze migracje plemion, które potem nazwano Cyganami, z Indii do Persji miały miejsce na początku III wieku n.e. i były związane z podbojem Północnych Indii (dzisiejszy Pakistan) przez perskiego szacha Ardashira, który panował w latach 224-241. Jednym z rezultatów zmiany granic była masowa wędrówka mieszkańców podbitych terenów do Persji, w poszukiwaniu pracy. Istnieją wiarygodne źródła, mówiące o dużej migracji robotników z Indii do Kabulu w połowie III w. Byli oni zatrudnieni przy budowie tamy w okolicach miasta. Około roku 950 n.e. arabski historyk Hamza z Ishafanu napisał, że perski monarcha Bahram Gur, którego panowanie skończyło się w 438 roku, postanowił, iż jego poddani będą pracować tylko pół dnia dziennie, a resztę spędzać na wspólnym jedzeniu i piciu przy dźwiękach muzyki. Pewnego dnia władca spotkał ludzi pijących wino bez akompaniamentu żadnego instrumentu czy pieśni. Kiedy zaczął czynić im z tego powodu wyrzuty, padli na ziemię, mówiąc, że próbowali nająć jakiegoś muzyka, lecz nie udało im się znaleźć żadnego. Wówczas monarcha zwrócił się do króla Indii, by przysłał mu muzykantów, którzy przybyli w liczbie dwunastu tysięcy. Rozdzielono ich i skierowano do różnych krain królestwa. Wkrótce zaczęli płodzić dzieci, a ich potomkowie – pisał Hamza – do dzisiaj tam przebywają (jako grupa etniczna Zott), choć jest ich niewielu.

Potwierdzenie pochodzenia Romów

Około 1780 roku uczeni odkryli, że język romski był ściśle związany z językami z północnych Indii, takimi jak pendżabi i hindi. Odkrycie to oznaczało, że Cyganie wyemigrowali z Indii. Należy jednak pamiętać, że już w pierwszej połowie XVI w., Sebastian Munster z Bazylei w swojej pracy pisał o ich indyjskim pochodzeniu. W XIX w. w większości zgadzano się z tą tezą, ale nikt nie wiedział „kiedy i dlaczego opuścił ten lud koczowniczy swoją pierwotną ojczyznę, za którą poczytują uczeni okolice nad dolnym Indem, czy Cyganie są potomkami Sudrasów, czy Singarów indyjskich, czy też może rozbitkami innego jakiegoś szczepu szyatyckiego?” Hugo Kołłątaj w liście do Tadeusza Czackiego z 22 listopada 1804 roku pisał: „W wielu dziełach znaleźć można cząstkowe domniemywania o pochodzeniu tego tułackiego ludu i o jego mowie; lecz dopiero prawie w naszym czasie Grellmann zatrudnił się doskonałem wyjaśnieniem ojczyzny i mowy Cyganów. Szukał ich współbraci nad Gangesem, porównywał ich język z mowami innych narodów, mniemania i świadectwa o ich dziejach zebrał razem i jedne do drugich zbliżył, śledząc Cyganów we wszystkich krajach, obyczaje i mowę, doszedł nareszcie drogą tak pracowitą, iż od jednego pochodzą szczepu, i są jednym i tym samym ludem”.

Współczesność

Wszystko powyższe wykazały badania genetyczne, prowadzone w ostatnich latach na romskich mężczyznach. Analiza chromosomów bez wątpliwości potwierdziła tezę, że ich przodkowie pochodzili z Indii.

Bibliografia

  • J. Balkowski, M. Różycka, Romowie-Roma-Romani, Fundacja Integracji Społecznej Prom, Wrocław 2008.
  • A. Bartosz, Nie bój się Cygana. Na dara Romestar, Sejny 2004.
  • J. Ficowski, Cyganie na polskich drogach, Kraków 1985.
  • A. Fraser, Dzieje Cyganów, Warszawa 2001.
  • A. Mirga, L. Mróz, Cyganie. Odmienność i nietolerancja, Warszawa 1994.

Linki zewnętrzne